Muzeum Górnictwa Węglowego

Nowy etap. Nowa energia. Idziemy dalej!

Halina Girycka — Thu, 02 Apr 2026 09:53:36 +0000

Od 1 kwietnia 2026 r. działamy w oparciu o nową umowę współprowadzenia Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu. To dla nas ważny moment, który porządkuje zasady finansowania i daje solidną bazę do dalszego działania i rozwoju.

Głównym operatorem zostaje Województwo Śląskie (99 % finansowania). Miasto Zabrze nadal jest z nami i wspiera Muzeum (1 %). Nowa umowa określa też kwestie organizacyjne – statut nada Sejmik Województwa Śląskiego w uzgodnieniu z Ministrem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, a nadzór sprawuje Zarząd Województwa.

Podczas spotkania pracowników Muzeum z Marszałkiem Województwa Śląskiego, Wojciechem Saługą, które odbyło się 1.04.2026 w Łaźni Łańcuszkowej, rozmawialiśmy o przyszłości instytucji, kierunkach zmian i planach na kolejne lata. W spotkaniu uczestniczyli także: Joanna Bojczuk, Członek Zarządu Województwa Śląskiego oraz Kamil Żbikowski, Prezydent Miasta Zabrze.

Przed nami ważny etap i dużo energii do działania. Skupiamy się na staraniach o wpis na listę UNESCO oraz działaniach zwiększających liczbę odwiedzających.

Nie zwalniamy. Idziemy dalej.

Foto: Paweł JaNic Janicki

XXXIII „Tydzień Ziemi”

Halina Girycka — Mon, 23 Mar 2026 10:54:41 +0000

Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu zaprasza do udziału w konkursach XXXIII „Tygodnia Ziemi”, w których odwołuje się do różnych zainteresowań i uzdolnień młodych ludzi, ale przede wszystkim do ich wrażliwości i otwartości na sprawy otaczającego nas świata.

W ramach XXXIII „Tygodnia Ziemi” organizowane będą konkursy:

Konkurs fotograficzny: „Energia…” (wszystkie typy szkół);
Konkurs plastyczny: „Od najmłodszych lat mogę zmieniać świat” (przedszkola).

Uwaga: warunkiem uczestnictwa w konkursach XXXIII „Tygodnia Ziemi” jest zapoznanie się z Regulaminem konkursów opublikowanym poniżej.

Prace konkursowe należy nadesłać (dostarczyć) na adres: Dział Edukacji Muzeum Górnictwa Węglowego, 41-800 Zabrze, ul. M. Mochnackiego 12 (z dopiskiem na przesyłce: „Konkursy XXXIII Tygodnia Ziemi”). Informacje o konkursach: tel. 32 630 30 91, w. 4038 w terminie do 17 kwietnia 2026.

Protokoły Jury konkursowych zostaną opublikowane w Internecie na stronie www.muzeumgornictwa.pl, nie przewidujemy innej formy informowania uczestników o wynikach konkursów (za wyjątkiem powiadomienia laureatów).

Wszelkie informacje na temat konkursów można uzyskać w Dziale Edukacji Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, tel. 604 592 414, e-mail: upotyka@muzeumgornictwa.pl.

Do pobrania:

Informator konkursowy XXXIII „Tygodnia Ziemi”
Regulamin konkursów organizowanych w ramach XXXIII „Tygodnia Ziemi”
Karta zgłoszeniowa prac na konkursy XXXIII „Tygodnia Ziemi”

Rozpoczynamy digitalizację szybu Grzegorz

Halina Girycka — Thu, 19 Mar 2026 09:33:44 +0000

Na terenie powstającego szybu Grzegorz w Jaworznie zaczynamy wyjątkowy proces – uchwycenie na zawsze jednego z najbardziej fascynujących projektów współczesnego górnictwa w Polsce. To nie tylko dokumentacja – to zapis historii, która dzieje się tu i teraz.

Szyb Grzegorz, należący do Zakładu Górniczego Sobieski Południowego Koncernu Węglowego S.A., już dziś przechodzi do historii. To pierwszy w polskim górnictwie węglowym szyb głębiony z wykorzystaniem wieży szybowej ostatecznej. To także powrót do technologii, która przez dekady pozostawała w cieniu – mrożenia górotworu, niewykorzystywanego w Polsce od ponad 30 lat.

Za tym projektem stoi imponująca konstrukcja:
▪️ średnica 7,5 m,
▪️ głębokość docelowa 591 m,
▪️ wieża szybowa o docelowej wysokości aż 52 m.
To jednak coś więcej niż liczby. To przestrzeń, która już wkrótce stanie się sercem procesów – wentylacyjnych, transportowych i zjazdowych.

Co zapisujemy? Nie tylko konstrukcję i technologię. Rejestrujemy każdy detal – od infrastruktury powierzchniowej po podziemne uzbrojenie. Ale przede wszystkim dokumentujemy ludzi. Ich pracę, zaangażowanie i codzienny wysiłek, który buduje przyszłość.

Projekt realizowany jest wspólne z Południowym Koncernem Węglowym S.A. i ma na celu zachowanie pamięci o górniczym dziedzictwie.

#digitalizacja #OśrodekDokumentacjiGórniczej #PołudniowyKoncernWęglowy #Śląsk #górnictwo #DrogadoUNESCO

Gdy liczy się każda sekunda – ratownicze manewry w podziemiach

Halina Girycka — Sun, 15 Mar 2026 19:34:31 +0000

Ciemność, wąskie korytarze i wymagające warunki – właśnie w takiej przestrzeni ratownicy muszą działać najskuteczniej. 14 marca 2026 roku podziemia Sztolni Królowa Luiza w Zabrzu stały się areną pierwszych ogólnopolskich Manewrów Ratownictwa PCK Silesia 2026.

Do Zabrza przyjechało około 250 ratowników i wolontariuszy z całej Polski, by sprawdzić swoje umiejętności w realistycznych scenariuszach ratowniczych. W podziemnych wyrobiskach ćwiczono ewakuację poszkodowanych z trudno dostępnych miejsc, koordynację działań wielu zespołów oraz reagowanie na symulowane zdarzenia masowe. Każde zadanie wymagało precyzji, opanowania i doskonałej współpracy.

Historyczne podziemia, które przez dziesięciolecia były miejscem pracy górników, ponownie stały się przestrzenią pełną odpowiedzialności i determinacji – tym razem w służbie doskonalenia umiejętności ratowniczych. To właśnie w takich warunkach najlepiej widać, jak ważna jest współpraca, doświadczenie i gotowość do niesienia pomocy.

Manewry zostały zorganizowane przez Śląski Oddział Okręgowy Polskiego Czerwonego Krzyża we współpracy z Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, które udostępniło unikatową przestrzeń podziemi dla tego wyjątkowego wydarzenia.

Dziedzictwo górnictwa zyska cyfrową przyszłość

Halina Girycka — Fri, 27 Feb 2026 09:32:18 +0000

Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu i Południowy Koncern Węglowy S.A. rozpoczynają wspólną misję ratowania pamięci o górniczym świecie, który przez dekady budował tożsamość regionu i jego mieszkańców. Podpisane 25 lutego br. porozumienie otwiera nowy rozdział współpracy, w którym tradycja spotyka się z technologią. To nie tylko formalność – to realne zobowiązanie do ocalenia historii zapisanej w dokumentach, przedmiotach i przestrzeniach, które tworzyły codzienność pokoleń górników.

O lewej stoją Dariusz Maszczyk (Wiceprezes Zarządu PKW S.A.), Bartłomiej Szewczyk (Dyrektor MGW) i Wojciech Kamiński (Prezes Zarządu PKW S.A.)

Sygnowane przez Dyrektora Muzeum Bartłomieja Szewczyka oraz przedstawicieli zarządu PKW S.A. – Prezesa Wojciecha Kamińskiego i Wiceprezesa Dariusza Maszczyka porozumienie otwiera nowy rozdział współpracy, w którym tradycja spotyka się z technologią.

Porozumienie otwiera drogę do szerokiej współpracy w obszarze zabezpieczenia, digitalizacji oraz archiwizacji materiałów o wartości historycznej. W praktyce oznacza to możliwość cyfrowej rejestracji dokumentów, artefaktów oraz obiektów infrastruktury górniczej znajdujących się w zasobach PKW S.A.

Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, jako jedna z najważniejszych instytucji w Polsce zajmujących się ochroną dziedzictwa przemysłowego, od lat prowadzi działania związane z dokumentacją, popularyzacją oraz nowoczesną prezentacją historii górnictwa. Współpraca z PKW S.A. stanowi kolejny krok w realizacji tej misji.

Szczególny nacisk położono na cyfrową dokumentację obiektów nieruchomych zakładów górniczych. To rozwiązanie ma kluczowe znaczenie dla zachowania pamięci o elementach infrastruktury, które w przyszłości mogą zostać zlikwidowane.

Współpraca zakłada wykorzystanie nowoczesnych technologii – w tym skanów 2D, modeli 3D, fotografii oraz materiałów filmowych – co pozwoli na trwałe zabezpieczenie cennych zasobów oraz ich udostępnianie w celach edukacyjnych i popularyzatorskich. Dzięki wspólnym działaniom możliwe będzie nie tylko zachowanie historycznych materiałów, ale również ich nowoczesna prezentacja.

Foto: Krzysztof Grzybowski (PKW S.A.)

#dziedzictwo #górnictwo #Śląsk #digitalizacja #historia #cyfrowedziedzictwo #DrogaDoUNESCO

Podziemia cyfrową sceną przyszłości

Halina Girycka — Mon, 16 Feb 2026 12:46:46 +0000

Czy podziemne korytarze mogą stać się cyfrową sceną przyszłości?
W Zabrzu przemysłowe dziedzictwo Śląska spotkało się z technologią gier wideo, udowadniając, że od węgla do piksela prowadzi dziś całkiem realna droga.

W historycznych wnętrzach gmachu przy ul. 3 Maja 19 w Zabrzu przemysłowe dziedzictwo spotkało się z technologią gier wideo. Gospodarzem wydarzenia było Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, które wspólnie ze studiem The Farm 51 stworzyło przestrzeń do rozmowy o przyszłości – tej cyfrowej, ale mocno zakorzenionej w śląskiej historii.

Kulminacyjnym momentem była premiera „Wirtualnego Kilofa” – prezentacja cyfrowych assetów podziemi przygotowanych z myślą o branży gamedev i virtual production. Uczestnicy mogli zobaczyć, jak fragmenty Sztolnia Królowa Luiza zyskały nowe życie w środowisku 3D, stając się gotową scenografią dla twórców gier, filmów i projektów VR. To nie wizja przyszłości – to konkretne narzędzie i realny potencjał współpracy.

Serdecznie dziękujemy naszym gościom – Andrzejowi Wysockiemu z Laki Studios, Maciejowi Dyjasowi oraz Jarosławowi Juszkiewiczowi – za inspirujące wystąpienia i podzielenie się doświadczeniem. Szczególnie doceniamy pełną emocji dyskusję podczas panelu, która pokazała, jak duży potencjał drzemie we współpracy kultury i branży gier.

To spotkanie potwierdziło, że śląskie dziedzictwo może być nie tylko chronione, ale też twórczo rozwijane. Łącząc historię z nowoczesną technologią, otwieramy nowe ścieżki współpracy, promocji i rozwoju. Mamy nadzieję, że to dopiero początek – pierwszy level długiej i owocnej gry o przyszłość cyfrowego dziedzictwa Śląska.

Zdjęcia: Łukasz Zawada

Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu realizuje przedsięwzięcie Digitalizacja Sztolni Królowa Luiza – Modularne zasoby kreatywne dla branży gier i virtual production.
Dofinansowanie z UE: 185 200,00 zł

#KPO #NextGenerationEU #slaskiegornictwo #slaskiedziedzictwo #gamedev

ZŁOTY PIN dla Kopalni Guido

Halina Girycka — Fri, 19 Dec 2025 13:52:40 +0000

Kopalnia Guido w Zabrzu została laureatem ZŁOTYCH PINÓW Polska dla dzieci 2025 w kategorii Historia i zabytki.

Dlaczego Kopalnia Guido?

autentyczne górnicze przestrzenie
świetne połączenie historii, edukacji i emocji
trasy dostosowane do rodzin z dziećmi
jedna z najbardziej unikalnych atrakcji w Polsce

Kopalnia Guido to miejsce, które w niezwykle angażujący sposób pozwala rodzinom zejść kilkaset metrów pod ziemię i doświadczyć historii Śląska – nie z podręcznika, ale „na żywo”.

ZŁOTE PINY to plebiscyt, organizowany po raz drugi, który wskazuje i nagradza najlepsze miejsca w Polsce przyjazne rodzinom z dziećmi. Od parków rozrywki, przez restauracje, po wyjątkowe noclegi – ZŁOTE PINY wyróżniają obiekty, które stawiają na jakość, kreatywność i niezapomniane emocje, tworząc przestrzenie, do których chce się wracać. To miejsca, które rozumieją potrzeby najmłodszych podróżników i ich opiekunów, zamieniając wspólne wyjazdy w prawdziwą przygodę.

Tegorocznych laureatów wyłoniła kapituła pasjonatów podróży i branżowych ekspertów, którzy z ogromnym zaangażowaniem oceniali nominowane miejsca, wybierając te naprawdę wyjątkowe.

ZŁOTE PINY to coś więcej niż nagroda – to znak jakości, prestiżu i inspiracja dla innych.

Zobacz miejsce w Polsce dla Dzieci: https://polskadladzieci.pl/…/kopalnia-guido-w-zabrzu/

Historyczny krok dla śląskiego dziedzictwa!

Halina Girycka — Thu, 18 Dec 2025 13:34:05 +0000

Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu i Polska Grupa Górnicza S.A. podpisały dziś umowę o współpracy w zakresie ochrony i digitalizacji dziedzictwa kulturowego górnictwa węgla kamiennego. Porozumienie otwiera nowy rozdział w utrwalaniu zarówno materialnego, jak i niematerialnego dorobku branży. W pierwszej kolejności strony umowy podejmą działania na rzecz digitalizacji zasobów związanych z kopalnią Wujek oraz kopalnią Bielszowice.

– Dzisiejsze porozumienie to historyczny moment dla ochrony tożsamości Górnego Śląska. Jako Muzeum od lat pełnimy rolę strażnika pamięci, ale dzięki współpracy z Polską Grupą Górniczą zyskujemy unikalną szansę, by wejść z misją dokumentacyjną tam, gdzie bije serce przemysłu. To partnerstwo na rzecz zachowania dziedzictwa górniczego pozwala nam połączyć siły w celu ratowania tego, co najcenniejsze – mówi Bartłomiej Szewczyk, Dyrektor Muzeum.

– Dla wielu z nas współpraca, którą dzisiaj rozpoczynamy ma bardzo osobisty wymiar. W górnictwie zapisane są nasze historie, dzieje naszych rodzin, sąsiadów, całych pokoleń ludzi, którzy budowali swoje życie wokół kopalń. Dzięki digitalizacji te opowieści, miejsca i doświadczenia nie znikną, lecz pozostaną żywe dla przyszłych pokoleń – to bardzo dla nas ważne i czujemy się odpowiedzialni, by o to zadbać – dodaje Łukasz Deja, Prezes PGG.

Kluczową rolę w tym procesie odgrywa funkcjonujący w Muzeum Ośrodek Dokumentacji Górniczej.

– To wyspecjalizowana jednostka, która wykorzystuje pełne spektrum nowoczesnych technologii: od precyzyjnego skanowania 2D wielkoformatowych map i dokumentów archiwalnych, po zaawansowane skanowanie 3D obiektów oraz infrastruktury. Dzięki tej współpracy każda unikatowa mapa, detal techniczny czy relacja pracownika zostanie zachowana jako trwały element narodowego dorobku. Nie tylko dokumentujemy architekturę i maszyny – my budujemy cyfrowy fundament, który pozwoli przyszłym pokoleniom zrozumieć i poczuć historię naszego regionu – dodaje Dyrektor Szewczyk.

#MuzeumGórnictwa #PGG #Digitalizacja #Śląsk #DziedzictwoGórnicze #Zabrze #Historia #Technologia #ODG #Kopalnia

Z uważnością i konsekwencją chronimy dziedzictwo orkiestr górniczych

Halina Girycka — Mon, 15 Dec 2025 12:52:39 +0000

Po raz trzeci w historii Polska znalazła się w prestiżowym gronie Komitetu Światowego Dziedzictwa UNESCO! To wiadomość, która nie tylko cieszy, ale i skłania do refleksji – bo wielkie decyzje zaczynają się często od cichych, konsekwentnych działań.

W muzeum wiele rzeczy dzieje się bez fleszy i nagłówków. Powoli, skrupulatnie, z szacunkiem do przeszłości. Ale właśnie te działania mają realną moc – chronią to, co kruche, a jednocześnie bezcenne.

W 2023 roku górnicze orkiestry dęte z Górnego Śląska zostały wpisane – decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego – na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. To symboliczne i niezwykle ważne potwierdzenie, że ich tradycja ma znaczenie nie tylko regionalne, lecz ogólnopolskie. Jednocześnie otworzyło to drogę do kolejnego kroku: włączenia tych tradycji do przygotowywanego w MKiDN międzynarodowego wniosku „Barbórka i tradycje górnicze z Polski, Austrii i Luksemburga”. Dziś tradycje te czekają na uznanie ich za część niematerialnego dziedzictwa kulturowego całej ludzkości.

My nie czekamy bezczynnie.
Badamy, dokumentujemy i utrwalamy działalność wszystkich 27 górniczych orkiestr dętych z Górnego Śląska. W ramach trzyletniego projektu „SPAMIYNTEJ TO. Ochrona dziedzictwa kulturowego górniczych orkiestr dętych”, dofinansowanego ze środków MKiDN w programie „Kultura ludowa i tradycyjna”, przygotowujemy publikację oraz krótkie materiały filmowe, które pokażą unikalny charakter tych zespołów, ich historię i codzienne funkcjonowanie.
Do końca 2027 roku będziemy gotowi. A już rok wcześniej – mamy ogromną nadzieję – będziemy mogli wspólnie, głośno i z dumą świętować uznanie górniczych orkiestr dętych, nieodłącznych towarzyszy barbórkowych uroczystości, za dziedzictwo całej ludzkości.

W roku 2025 spotkaliśmy się z pierwszymi 9 orkiestrami: Muzeum Górnictwa Węglowego, KWK Pokój, KWK Piekary-Julian, KWK Bolesław Śmiały, KWK Knurów, KWK Sośnica, KWK Zofiówka, KWK Halemba, KWK Katowice. Wrażeniami dzielimy się na bieżąco.

Spójrzcie z życzliwością na muzyków górniczych orkiestr dętych. Nie tylko 4 grudnia.

Zapraszamy do naszej galerii, w której prezentujemy zdjęcia z naszych spotkań.

A oto i fragmenty nagrań:

Spotkanie z Jackiem Kampą, kapelmistrzem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Pokój

Spotkanie z Henrykiem Mandryszem, kapelmistrzem Orkiestry Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu

Rozmowa z Czesławem Klockiem, muzykiem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Zofiówka

Spotkanie z Ryszardem Wachtarczykiem, kapelmistrzem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Zofiówka

Rozmowa z Ryszardem Buczkiem, prezesem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Sośnica

Rozmowa z Krystianem Magierą, muzykiem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Sośnica

Rozmowa z Grzegorzem Kaliszem, muzykiem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Halemba

Wywiad z Aleksandrem Fojcikiem, kapelmistrzem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Bolesław Śmiały

Wywiad z z Adrianem Kulką, ówczesnym kapelmistrzem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Piekary-Julian

Wywiad z Mariuszem Kowalczykiem, kapelmistrzem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Knurów

Wywiad z Damianem Łebkiem, kapelmistrzem Górniczej Orkiestry Dętej KWK Katowice

Kolejne nagrania już wkrótce…

Więcej na temat projektu „SPAMIYNTEJ TO. Ochrona dziedzictwa kulturowego górniczych orkiestr dętych”

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

Patroni medialni:
Radio Katowice, Radio Piekary, Pismo Folkowe, nettg.pl; pokladykultury.eu, slazag.pl, Śpiewak Śląski, Trybuna Górnicza, Wiadomości Gospodarcze, TV Zabrze.

#SpamiyntejTo, #OrkiestryDęte, #MGWZabrze, #DziedzictwoNiematerialne #DrogaDoUNESCO

Ferie, wycieczka, integracja?

Halina Girycka — Wed, 10 Dec 2025 12:02:19 +0000

Niech tegoroczna wycieczka będzie strzałem w dziesiątkę! Wybierz nasze atrakcje i zapewnij dzieciakom niezapomniane chwile.

W okresie ferii zimowych 2026 Sztolnia Królowa Luiza w Zabrzu przygotowała specjalną ofertę dla grup zorganizowanych. W ramach programu edukacyjno-rekreacyjnego proponujemy:

Zwiedzanie podziemi – „Mistrzowie Pierwszej Pomocy”

To nauka ratująca życie. W niesamowitych podziemiach dawnej kopalni, nauczymy najmłodszych jak udzielać pierwszej pomocy. Uczestnicy ćwiczą na profesjonalnych fantomach, uczą się jak rozpoznawać i opatrywać rany z wykorzystaniem apteczki pierwszej pomocy, wykorzystują nowoczesne multimedia.

do 120 minut

od 45 zł / uczestnik (opiekun: 1 zł)

Sztolnia Królowa Luiza, ul. Mochnackiego 12, Zabrze

Dla grup zorganizowanych: szkół i przedszkoli

Warsztaty rękodzielnicze

Po zakończeniu zwiedzania podziemnego grupy mogą wziąć udział w kreatywnych warsztatach, podczas których każdy uczestnik stworzy własną, unikatową pamiątkę (własnoręcznie komponowane mydełka z aktywnym węglem lub kolorowy, malowany workoplecak). To zajęcia, które rozwijają wyobraźnię, zdolności manualne oraz integrują grupę.

do 45 minut

15 zł / uczestnik (opiekun: 1 zł)