Muzeum Górnictwa Węglowego

Rada Interesariuszy dla wpisu Kopalni Guido i Sztolni Królowa Luiza na listę UNESCO powołana!

Halina Girycka — Mon, 03 Aug 2026 11:14:21 +0000

Podczas inauguracyjnego posiedzenia, które odbyło się w Sztolni Królowa Luiza, oficjalnie powołano Radę Interesariuszy – grono przedstawicieli różnych środowisk, którzy będą uczestniczyć w procesie przygotowania nominacji „Historycznego kompleksu wydobycia węgla kamiennego w Zabrzu (XVIII–XX wiek)” do wpisu na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Powołanie Rady stanowi jeden z najważniejszych elementów przygotowań do ubiegania się o prestiżowy status Miejsca Światowego Dziedzictwa. Zgodnie z wytycznymi UNESCO, skuteczna ochrona dóbr o wyjątkowej uniwersalnej wartości powinna opierać się na partycypacyjnym modelu zarządzania, angażującym nie tylko instytucje odpowiedzialne za ochronę dziedzictwa, ale również przedstawicieli różnych środowisk społecznych, gospodarczych i naukowych.

Brak podpisu

W skład Rady Interesariuszy weszli przedstawiciele samorządów, instytucji kultury, środowiska naukowego, organizacji pozarządowych, sektora turystycznego i gospodarczego oraz osoby od lat zaangażowane w ochronę i popularyzację dziedzictwa przemysłowego. Ich wiedza, doświadczenie oraz znajomość lokalnych uwarunkowań będą cennym wsparciem podczas opracowywania i wdrażania Planu Zarządzania Dobrem (Management Plan) – dokumentu stanowiącego jeden z kluczowych elementów dokumentacji nominacyjnej UNESCO.

Podczas inauguracyjnego spotkania uczestnicy zapoznali się z aktualnym stanem prac nad przygotowaniem wniosku nominacyjnego, harmonogramem kolejnych działań oraz założeniami procesu zarządzania dobrem zgodnie ze standardami UNESCO. Dyskutowano również o wyzwaniach związanych z ochroną, zachowaniem autentyczności i integralności historycznego kompleksu wydobywczego oraz o możliwościach jego zrównoważonego rozwoju z uwzględnieniem potrzeb mieszkańców, turystów i przyszłych pokoleń.

Rada Interesariuszy będzie pełnić funkcję opiniodawczo-doradczą, wspierając nasze Muzeum w procesie aplikacji. Jej działalność ma zapewnić transparentność procesu, szeroki dialog społeczny oraz realny udział interesariuszy w podejmowaniu decyzji dotyczących ochrony i rozwoju tego wyjątkowego dziedzictwa.

Proces ubiegania się o wpis na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO to przedsięwzięcie wymagające współpracy wielu środowisk. Powołanie Rady Interesariuszy jest wyrazem przekonania, że tylko dzięki wspólnemu zaangażowaniu możliwe jest skuteczne zachowanie i rozwijanie historycznego kompleksu wydobycia węgla kamiennego w Zabrzu – miejsca o wyjątkowym znaczeniu dla historii górnictwa, rozwoju przemysłowego Górnego Śląska oraz europejskiego dziedzictwa techniki.

Dziękujemy wszystkim członkom Rady za przyjęcie zaproszenia i gotowość do współtworzenia tego ważnego procesu. Wierzymy, że ich doświadczenie, wiedza i zaangażowanie będą istotnym wsparciem na drodze do uzyskania przez zabrzański kompleks górniczy statusu Miejsca Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Już we wrześniu spotkania pamiętnikarskie! Od sierpnia – nabór nowych opowieści!

Halina Girycka — Sat, 01 Aug 2026 07:00:06 +0000

Po raz drugi pod egidą Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, a po raz szósty w całej historii projektu, zapraszamy wszystkie Panie, związane z branżą górniczą, do napisania lub nagrania swoich wspomnień.

Idea projektu: Historia górnictwa widziana oczami kobiet

Pamiętniki kobiet z rodzin górniczych wydarzyły się i nadal się dzieją nie dlatego, że zostały wymyślone, zaprojektowane, wdrożone i zrealizowane, ale dlatego, że są formułą otwartą na potrzeby, myśli, emocje osób i instytucji, które się z nimi sprzymierzają. Wszystko to, co miało miejsce w ostatnich kilku latach, nie przydarzyłoby się, gdyby nie kobiety, które są dziś z nami. Odważne i pracowite, niejednokrotnie mierzące się z doświadczeniami, których nawet najśmielsze wyobraźnie nie są w stanie objąć. To one nadały temu, co dziś określamy mianem projektu Pamiętników kobiet z rodzin górniczych, moc, formę, sposoby wyrazu, konkretne strategie przedstawieniowe i językowe, rytm oraz zaśpiew. To one wypełniły kolejne rozdziały społecznej historii kobiet nie tylko faktami, ale i emocjami.

Wieloetapowy artprojekt badawczy prowadzony pod szyldem Pamiętników kobiet z rodzin górniczych rozpoczął w 2022 roku. W jego ramach zbierane są pamiętnikarskie narracje, tekstowe, głosowe i wizualne, archiwalia domowe kobiet pochodzących z rodzin górniczych (również górniczek!).

Edycja Pamiętników, którą zamknęliśmy w ubiegłym roku była szczególna pod przynajmniej dwoma względami: po raz pierwszy w takiej mnogości pojawiły się opowieści kobiet spoza „czarnego” Śląska, między innymi góralek z okolic Koniakowa, żon górników, a wraz z nimi projekt ubogaciło ich jakże odmienne spojrzenie na górniczy etos. Drugim istotnym wątkiem były pamiętniki spisane przez młode kobiety, uczennice Zespołu Szkół z Pszczyny, które opowiedziały nam, jak ich rodziny są związane z kopalniami, czym ta tradycja dla nich jest. To wszystko szczególnie napawa nas optymizmem i pozwala żywić nadzieję, że znikający górniczy region nie zaginie całkowicie, a zostanie jednak zachowany w pamięci młodego pokolenia.

W tym roku chcemy pójść szerzej, wyjść poza opowiedziany wielokrotnie Górny Śląsk (ale o nim nie zapominamy!) i spojrzeć także na wschód – w stronę Zagłębia Dąbrowskiego i Krakowskiego. Jesteśmy pewni, że otworzą się przed nami wątki niespodziewane, wypowiedziane zostaną historie nieoczekiwane.

My tymczasem nadal:

Stawiamy pytanie o (nie)obecność kobiet w (po)przemysłowej pamięci kulturowej obszarów górniczych.
Mierzymy się z wyzwaniem stworzenia obrazu ginącego górniczego świata, w dobie jego transformacji, który stoi u progu rewolucji postprzemysłowej, czy technologicznej i musi się na nowo zdefiniować.
Chcemy uzupełnić oficjalną historię górnictwa o perspektywę oddolną, uwidocznienie pracy kobiet, zachowanie pamięci pokoleniowej, a także reinterpretację krajobrazu przemysłowego jako przestrzeni społecznej i kulturowej.

Efekty projektu

Wprowadzenie do społecznej świadomości narracji o historii codziennej kobiet z rodzin górniczych.
Rozbudowanie zasobów historii społecznej kobiet pochodzących z rodzin górniczych, które docelowo będzie nieodpłatnie dostępne online dla wszystkich zainteresowanych tematyką

Konkurs

Poszukujemy matek, córek, babć i sióstr, kobiet, które zajmowały się wychowywaniem dzieci i prowadzeniem domu, i tych, które również pracowały zawodowo. Tych związanych z górnictwem ale i tych, które swoją pracę zawodową wykonują, czy wykonywały właśnie w górnictwie i branżach okołogórniczych. Poszukujemy naukowczyń, które zawodowo poświęciły się górnictwu na uczelniach wyższych

Czekamy na Was i Wasze historie!

Prace mogą mieć formę opowieści zapisanych w postaci wydruku, odręcznego pisma lub pliku dźwiękowego.

dla kogo? – kobiet pochodzących z rodzin górniczych i/lub zawodowo związanych z branżą górniczą
do kiedy? – nabór trwa do 11 października 2026 roku
gdzie wysyłać prace? – archiwumwegla@gmail.com (w temacie wiadomości należy wpisać „Pamiętniki kobiet z rodzin górniczych”) lub ewojton@muzemgornictwa.pl, z dopiskiem „Pamiętniki kobiet z rodzin górniczych”. Można także wysłać wspomnienia pocztą tradycyjną na adres: Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, ul. G. Agricoli 2, 41-800 Zabrze, z dopiskiem „Pamiętniki…”

Regulamin konkursu znajdziesz TUTAJ.

Więcej o dotychczasowych edycjach: Pamiętniki kobiet z rodzin górniczych.

Partnerami projektu są: Uniwersytet Śląski w Katowicach, Polska Grupa Górnicza i Fundacja Rodzin Górniczych.

Patroni medialni: ŚLĄZAG.pl, pokladykultury.eu, nettg.pl, Radio Piekary, Śpiewak Śląski, Trybuna Górnicza, TV Zabrze.

Dofinansowano ze środków Muzeum Historii Polski w Warszawie w ramach programu „Patriotyzm Jutra”.

Projekt „Kultura Cyfrowa” nabiera rozpędu!

Halina Girycka — Mon, 27 Jul 2026 10:41:21 +0000

Za nami niezwykle owocna wizyta studyjna w Narodowym Muzeum Morskim w Gdańsku – naszym partnerze w tym wyjątkowym przedsięwzięciu.

Głównym celem wyjazdu były prace digitalizacyjne przy jednym z najważniejszych i najbardziej wymagających elementów projektu: historycznych łodziach górniczych.

Co dokładnie robiliśmy:

Nasz zespół, wykorzystując zaawansowane metody fotogrametrii oraz skanowanie 3D, precyzyjnie przeniósł do cyfrowego świata unikatowe łodzie, które przed laty służyły do podziemnego transportu węgla w Głównej Kluczowej Sztolni Dziedzicznej.

Precyzja w każdym milimetrze: dzięki zaawansowanej technologii uchwyciliśmy strukturę drewna, ślady użytkowania oraz unikalne detale konstrukcyjne.
Współpraca ekspertów: połączenie wiedzy i doświadczenia specjalistów od muzealnictwa morskiego oraz górniczego pozwoliło na rzetelne opracowanie obiektów pod kątem technicznym i konserwatorskim.

Co dalej:

Pozyskane chmury punktów i serie zdjęć przekształcają się właśnie w trójwymiarowe, cyfrowe modele. Już niedługo te wyjątkowe zabytki podziemnej żeglugi będą dostępne dla badaczy, pasjonatów historii i każdego, kto zechce przyjrzeć się im z bliska bez wychodzenia z domu!

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

#KulturaCyfrowa #Digitalizacja #SztolniaLuiza #Muzealnictwo #MKiDN

Rozpoczynamy projekt „Kultura Cyfrowa”

Halina Girycka — Mon, 06 Jul 2026 08:11:58 +0000

Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu rozpoczyna realizację projektu „Kultura Cyfrowa”, którego celem jest cyfrowe zabezpieczenie i udostępnienie unikatowych zabytków związanych z Główną Kluczową Sztolnią Dziedziczną – jednym z najcenniejszych obiektów dziedzictwa górniczego na Śląsku.

W ramach przedsięwzięcia digitalizacji poddanych zostanie 159 eksponatów wydobytych podczas prac związanych z oczyszczaniem i rewitalizacją sztolni. Wśród nich znajdują się m.in. historyczne łodzie górnicze, wykorzystywane niegdyś do transportu węgla pod ziemią, a także liczne elementy wyposażenia i infrastruktury związane z funkcjonowaniem tego wyjątkowego podziemnego kanału.

Projekt obejmuje wykonanie wysokiej jakości skanów 2D oraz modeli 3D (fotogrametrii) wszystkich obiektów. Każdy z nich zostanie również opracowany pod względem historycznym i technicznym, a powstała dokumentacja zasili cyfrowe archiwum Muzeum, zapewniając długoterminową ochronę i zachowanie cennych zbiorów.

Digitalizacja pozwoli nie tylko zabezpieczyć zabytki dla przyszłych pokoleń, ale także stworzy nowe możliwości ich prezentacji, popularyzacji i wykorzystania w działaniach edukacyjnych oraz naukowych. Efekty projektu będą sukcesywnie udostępniane odbiorcom, przybliżając historię Głównej Kluczowej Sztolni Dziedzicznej z wykorzystaniem nowoczesnych technologii.

Projekt realizowany jest we współpracy z Narodowym Muzeum Morskim w Gdańsku.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

Nigdzie indziej takiej kopalni na świecie zobaczyć nie można

Halina Girycka — Sat, 04 Jul 2026 07:47:31 +0000

„Nigdzie na świecie nie można zobaczyć czegoś takiego. To nie jest kopalnia zaadaptowana dla turystów – to autentyczna kopalnia, której utrzymanie wymaga zaplecza jak w czynnych zakładach górniczych” – mówi Bartłomiej Szewczyk, dyrektor Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu.

Co czeka na odwiedzających pod ziemią? Dlaczego Kopalnia Guido jest miejscem wyjątkowym na skalę światową? I co jeszcze oferuje jedno z najciekawszych muzeów w Polsce?

O tym wszystkim Bartłomiej Szewczyk opowiada w rozmowie z Markiem Czyżem. Zapraszamy do obejrzenia wywiadu!

Dziedzictwo jako źródło odporności. Podsumowujemy udział w projekcie RESILIAGE

Halina Girycka — Thu, 25 Jun 2026 09:02:47 +0000

Przez ostatnie trzy lata eksperci, naukowcy, instytucje kultury oraz przedstawiciele społeczności lokalnych z Europy i Ameryki Południowej wspólnie poszukiwali odpowiedzi na pytanie, jak przygotować społeczeństwa na współczesne kryzysy. Nasze Muzeum od 2024 roku uczestniczyło w tych działaniach jako jeden z 14 Associated CORE LABs projektu RESILIAGE, realizowanego w ramach programu Horizon Europe.

Projekt powstał w odpowiedzi na wyzwania, które coraz silniej wpływają na codzienne życie mieszkańców Europy i świata. Konflikty zbrojne, zmiany klimatu, katastrofy naturalne, problemy gospodarcze czy narastające napięcia społeczne sprawiają, że rośnie potrzeba budowania odporności lokalnych społeczności. Jednym z najważniejszych wniosków płynących z projektu jest przekonanie, że skutecznych odpowiedzi na współczesne zagrożenia warto szukać również w dziedzictwie – zarówno kulturowym, jak i naturalnym.

Dziedzictwo nie jest wyłącznie świadectwem przeszłości. To zasób wiedzy, doświadczeń i wartości, który może wspierać społeczności w przygotowywaniu się na sytuacje kryzysowe, pomagać w budowaniu współpracy oraz wzmacniać lokalną tożsamość. Analiza dawnych sposobów gospodarowania zasobami, organizacji życia społecznego czy reagowania na zagrożenia może dostarczać inspiracji do tworzenia współczesnych strategii odporności.

W trakcie realizacji projektu szczególną uwagę poświęcono współpracy z lokalnymi społecznościami. Partnerzy projektu badali, jakie elementy dziedzictwa mieszkańcy uznają za najważniejsze, wokół jakich wartości budują poczucie wspólnoty oraz w jaki sposób te zasoby mogą zostać wykorzystane w planowaniu działań na wypadek kryzysów i katastrof. Wyniki prowadzonych badań potwierdziły, że skuteczne budowanie odporności społecznej wymaga dialogu pomiędzy instytucjami, ekspertami, decydentami i mieszkańcam.

Projekt RESILIAGE pokazał również, że zagrożenia dla dziedzictwa mają bardzo różny charakter. Oprócz skutków zmian klimatycznych i katastrof naturalnych coraz częściej są to także procesy społeczne, gospodarcze i administracyjne, które wpływają na funkcjonowanie lokalnych społeczności oraz zachowanie ich materialnego i niematerialnego dziedzictwa. Dlatego tak istotne jest tworzenie narzędzi, rekomendacji i modeli współpracy, które pomogą chronić to, co stanowi fundament lokalnej tożsamości.

Zwieńczeniem trzyletnich działań była konferencja „International Conference on Cultural and Natural Heritage for Preparedness and Resilience”, która odbyła się 24 czerwca 2026 roku w Brukseli pod egidą UNESCO. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele wszystkich partnerów konsorcjum, podsumowując wyniki badań oraz wymieniając doświadczenia związane z wykorzystaniem dziedzictwa w budowaniu odporności społecznej.

Dla nas udział w projekcie był nie tylko okazją do współpracy z międzynarodowymi partnerami, ale także możliwością pokazania specyfiki dziedzictwa przemysłowego Górnego Śląska oraz wyzwań, z jakimi mierzą się społeczności regionów przechodzących transformację. Zdobyte doświadczenia i wypracowane rekomendacje będą stanowiły cenne wsparcie w dalszych działaniach Muzeum na rzecz ochrony dziedzictwa oraz wzmacniania współpracy z partnerami lokalnymi i regionalnymi.

RESILIAGE przypomniał o ważnej zależności: to nie tylko my chronimy dziedzictwo. Dziedzictwo również chroni nas – wzmacniając więzi społeczne, budując poczucie wspólnoty i pomagając odnaleźć drogę w czasach niepewności.

Ostatni strażnicy czarnego rzemiosła. „Rzeźbiarze w węglu” już online

Halina Girycka — Wed, 24 Jun 2026 12:55:29 +0000

Premiera kinowa na INDUSTRIADZIE za nami… a teraz film trafia na YouTube!

Czarny diament Śląska w ich rękach ożywał. Z ogromną radością dzielimy się naszym filmem dokumentalnym „Rzeźbiarze w węglu”, który możecie już oglądać online!

W dokumencie przyglądamy się niezwykłej pracy i pasji emerytowanych górników – Janusza Matejczyka oraz Kazimierza Muchy. Przez dziesięciolecia ci wyjątkowi artyści przekształcali twardy, surowy węgiel w unikatowe dzieła sztuki.

Co znajdziecie w tym filmie

Trud górniczego fachu i tradycję – rzeźby przedstawiające codzienne życie pod ziemią oraz patronkę górników, św. Barbarę.

Śląską tożsamość – zaklęte w węglu wizerunki kobiet, śląskie motywy i architekturę lokalnych miast.

Papieski dar – historię o tym, jak kunszt artystów z Bytomia doceniono na całym świecie, a jedna z ich rzeźb trafiła w ręce papieża Jana Pawła II.

To jednak nie tylko opowieść o sztuce, ale też o bolesnym pożegnaniu. Wraz z zakończeniem wydobycia w kopalni „Bobrek”, ich wieloletnia pracownia została zlikwidowana. To bezpowrotny koniec pewnej epoki w lokalnym rzemiośle artystycznym.

Towarzyszyliśmy Januszowi i Kazimierzowi z kamerą w ostatnich miesiącach działalności kopalni, by uwiecznić moment, w którym historia zatacza koło.

Zapraszamy na poruszającą opowieść o pasji, śląskiej tożsamości i nieuchronnym upływie czasu.

#RzeźbiarzeWWęglu #Industriada #KWKBobrek #Śląsk #FilmDokumentalny #SztukaŚląska #Górnictwo #Tradycja #Bym

Technologia dla dziedzictwa. Europejscy partnerzy projektu Digi Content w Zabrzu

Halina Girycka — Fri, 19 Jun 2026 08:46:38 +0000

W dniach 16–17 czerwca 2026 roku, we współpracy z Urzędem Marszałkowskim Województwa Śląskiego, byliśmy gospodarzem III Międzyregionalnych Spotkań partnerów projektu Digi Content Interreg Europe. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele regionów i instytucji z różnych krajów Europy, którzy wspólnie analizowali rolę nowoczesnych technologii w ochronie, dokumentowaniu i udostępnianiu dziedzictwa kulturowego.

Tematem przewodnim spotkania były możliwości wykorzystania innowacyjnych narzędzi cyfrowych, sztucznej inteligencji oraz technologii VR i AR do zachowania i popularyzacji dziedzictwa terenów poprzemysłowych. Szczególną uwagę poświęcono zagadnieniom związanym z digitalizacją zasobów, rozwojem sektora kreatywnego oraz budowaniem nowoczesnych ekosystemów współpracy między kulturą, nauką i biznesem.

Jako partner projektu i współorganizator wydarzenia, zaprezentowaliśmy swoje doświadczenia oraz osiągnięcia w zakresie kompleksowej dokumentacji i cyfrowego odwzorowania dziedzictwa przemysłowego. Uczestnicy mieli okazję poznać działania realizowane przez Ośrodek Dokumentacji Górniczej, obejmujące zaawansowane metody pozyskiwania danych zarówno na powierzchni, jak i w podziemnych wyrobiskach górniczych.

Muzeum od lat rozwija kompetencje w obszarze holistycznej digitalizacji obiektów i przestrzeni poprzemysłowych, wykorzystując naziemne skanowanie laserowe, fotogrametrię, mobilne systemy mapowania oraz technologie tworzenia modeli i cyfrowych bliźniaków rzeczywistych obiektów. Dzięki współpracy z uczelniami wyższymi, ekspertami technologicznymi i przedstawicielami sektora kreatywnego, wypracowywane są rozwiązania pozwalające nie tylko zachować dziedzictwo dla przyszłych pokoleń, ale również tworzyć nowe możliwości jego wykorzystania w edukacji, turystyce, kulturze i przemyśle kreatywnym.

Program spotkania obejmował również wizyty studyjne w Zabrzu i Katowicach, prezentujące dobre praktyki związane z transformacją terenów poprzemysłowych oraz wykorzystaniem nowoczesnych technologii do budowania atrakcyjnych i innowacyjnych przestrzeni rozwoju. Uczestnicy poznali m.in. przykłady zastosowania sztucznej inteligencji w analizie danych kulturowych oraz wykorzystania fotogrametrii i technologii gamingowych do ochrony zagrożonych obiektów dziedzictwa.

III Międzyregionalne Spotkania organizowane w ramach projektu Digi Content Interreg Europe potwierdziły pozycję Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu jako jednego z liderów procesu cyfrowej transformacji dziedzictwa przemysłowego w Europie. Wymiana doświadczeń z partnerami międzynarodowymi pozwala nie tylko rozwijać własne kompetencje, ale również aktywnie uczestniczyć w tworzeniu nowoczesnych standardów dokumentowania, ochrony i udostępniania dziedzictwa kulturowego w erze cyfrowej.

Dziękujemy wszystkim partnerom i uczestnikom za wspólnie spędzony czas oraz cenne rozmowy!

#MuzeumGórnictwa #DigitalizacjaDziedzictwa #DziedzictwoPrzemysłowe #zabrze
#InterregEurope #DigiContent #CIMRL #ComunidadeIntermunicipaldaRegiãodeLeiria #MagyarGazdaságfejlesztésiÜgynökség #RegionalDevelopmentFundofRWG #ComputerTechnologyInstituteandPressDIOPHANTUS #UrządMarszałkowskiWojewództwaŚląskiego #LithuanianInnovationCentre
#medialabkatowice #thefarm51

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

Laureaci konkursów XXXIII Tygodnia Ziemi nagrodzeni

Halina Girycka — Tue, 16 Jun 2026 11:42:06 +0000

W sobotę, 13 czerwca, w Parku 12C przy Sztolni Królowa Luiza odbyło się uroczyste wręczenie nagród laureatom konkursów organizowanych w ramach XXXIII Tygodnia Ziemi. Wydarzenie było częścią tegorocznej INDUSTRIADY – święta Szlaku Zabytków Techniki.

Podczas uroczystości nagrodzono uczestników konkursów, którzy w swoich pracach podejmowali tematykę ochrony środowiska, ekologii oraz odpowiedzialności za przyszłość naszej planety.

W ramach XXXIII „Tygodnia Ziemi” odbyły się konkursy:

Konkurs fotograficzny: „Energia…” (dla uczniów wszystkich typów szkół);
Konkurs plastyczny: „Od najmłodszych lat mogę zmieniać świat” (dla przedszkolaków).

Konkursy od lat cieszą się dużym zainteresowaniem dzieci, młodzieży i nauczycieli, inspirując do refleksji nad relacją człowieka z naturą.

Wręczenie nagród było okazją do wspólnego świętowania sukcesów laureatów oraz podziękowania wszystkim uczestnikom za zaangażowanie i kreatywność. Gratulujemy zwycięzcom oraz życzymy dalszych sukcesów w rozwijaniu ekologicznych pasji i zainteresowań. Dziękujemy wszystkim partnerom i organizatorom zaangażowanym w przygotowanie XXXIII Tygodnia Ziemi oraz wydarzeń towarzyszących.

Digitalizujemy archiwalne dziedzictwo bytomskiego górnictwa

Halina Girycka — Tue, 16 Jun 2026 07:48:29 +0000

Za każdą kopalnią kryją się tysiące historii: o ludziach, pracy, rozwoju miasta i przemianach całego regionu. Wiele z nich przetrwało do dziś na archiwalnych planach, dokumentach i projektach. Teraz te bezcenne świadectwa przeszłości zostaną zabezpieczone i udostępnione szerokiemu gronu odbiorców dzięki współpracy Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu oraz Miasta Bytom.

15 czerwca 2026 roku prezydent Bytomia Mariusz Wołosz oraz dyrektor Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu Bartłomiej Szewczyk podpisali list intencyjny i umowę dotyczącą udostępnienia, digitalizacji oraz opracowania miejskiego zasobu archiwalnego związanego z historią bytomskiego górnictwa.

W Archiwum Miejskim w Bytomiu znajduje się jeden z najcenniejszych zbiorów dokumentujących dzieje przemysłu wydobywczego na Górnym Śląsku. Obejmuje on materiały związane zarówno z górnictwem węgla kamiennego, jak i rud cynku oraz ołowiu. Wśród archiwaliów znajdują się dokumentacje kopalń „Rozbark”, „Bobrek”, „Miechowice”, „Centrum” czy „Powstańców Śląskich”, a także unikatowe projekty i szkice obiektów przemysłowych autorstwa Emila i Georga Zillmannów.

W ramach współpracy Muzeum przeprowadzi kompleksowy proces zabezpieczenia, digitalizacji oraz opracowania technicznego dokumentacji. Po zakończeniu prac materiały zostaną udostępnione zarówno w siedzibie Muzeum, jak i online, co pozwoli na ich wykorzystanie przez badaczy, archiwistów, pasjonatów historii oraz wszystkich zainteresowanych przemysłowym dziedzictwem regionu.

– Rozpoczęcie współpracy z Bytomiem to ważny krok w ochronie historycznych dokumentów związanych z górnictwem naszego regionu. Dzięki połączeniu doświadczenia Muzeum i zaangażowania samorządu możemy nie tylko zabezpieczyć bezcenne archiwalia, ale także udostępnić je szerokiemu gronu odbiorców. To inwestycja w pamięć o ludziach, zakładach i społecznościach, które przez dziesięciolecia współtworzyły przemysłową tożsamość Górnego Śląska – podkreśla Bartłomiej Szewczyk, dyrektor Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu.

Projekt wpisuje się w realizowaną przez Muzeum misję ochrony, dokumentowania i popularyzacji materialnego oraz niematerialnego dziedzictwa górniczego. Dzięki tej współpracy kolejne unikatowe źródła historyczne zostaną zachowane dla przyszłych pokoleń i zyskają nowy wymiar dostępności w cyfrowym świecie.

Zakończenie procesu digitalizacji całego zasobu planowane jest do końca 2027 roku.

Zdjęcia: Archiwum Urzędu Miejskiego w Bytomiu/Arkadiusz Janocha